درخت كاج وبازدانگان

[نقاب]

درخت كاج وبازدانگان
بازدانگان (Gymnosperms) زیر شاخه‌ای از گیاهان گلدار هستند که قدیمی‌تر از نهاندانگان می‌باشند. این زیر شاخه خود به رده‌های متعددی تقسیم می‌شود.

مقدمه
گیاهان دانه‌دار که قبلا تحت نام پیدازادان یا گیاهان گلدار مورد مطالعه قرار می‌گرفتند وجود دانه یکی از صفات مشخص کننده آنهاست. با تشکیل دانه نسل تازه‌ای از گیاه به نام رویان در درون آن شروع به رشد می‌کند بنابراین در این گیاهان دانه عامل بقا و انتشار این گیاهان بشمار می‌رود. این شاخه تحت دو زیر شاخه بازدانگان (Gymnosperms) و نهاندانگان (Angiosperms) مورد مطالعه قرار می‌گیرند.

در رده بندیهای قدیمی و کلاسیک بازدانگان را در سه رده پرفانروگامها که دارای آنتروزوئید تاژکدار و تخمک برهنه هستند ، بازدانگان واقعی یا مخروطداران یعنی گیاهانی که تخمک آنها برهنه ولی گامت نر آنها فاقد تاژک است و آنتروزوئید بوسیله لوله گرده هدایت می‌شود و رده کلامیدوسپرمها که آنتروزوئید آنها فاقد تاژک و دانه گرده واجد لوله گرده و تخمک در محفظه پیاله مانندی که بطور ناقص آن را می‌پوشاند قرار گرفته است تقسیم می‌کنند. کلامیدوسپرمها گیاهان حد واسط بازدانگان و نهاندانگان هستند.

ساختمان بازدانگان
بازدانگان گیاهان چوبی ، گلدار و دانه‌دار هستند و در مناطق معتدل ، سرد ، یا در کوهستانها می‌رویند. عده‌ای از آنها نیز در ارتفاعات زیاد یا در مناطق قطبی یافت می‌شوند. شاخه‌های این گیاهان معمولا از یک تنه اصلی منشعب می‌شوند. برگهایشان غالبا متناوب و به ندرت متقابل ، معمولا پایا و سوزنی شکل هستند. برخی از بازدانگان دارای برگهایی مرکب از پولکهای ضخیمند و به ندرت در بین آنها انواعی با پهنک مسطح و پهن (ژنکگو) دیده می‌شوند. در این گیاهان رگبرگها بدون انشعاب هستند.

بازدانگان همچون نهاندانگان ساختار پسین دارند. آوندهای چوبی آنها از نوع آوندهای چوبی ناقص (تراکئید) هستند و بافت آبکشی آنها فاقد یاخته‌های همراه آوندهای آبکش است. ولی یاخته‌های آبکشی به دنبال هم قرار می‌گیرند و شیره پرورده را از خود عبور می‌دهند. مغز فقط در ساقه آنها وجود دارد ولی ریشه بدون مغز است این گیاهان یکپایه یا دو پایه‌اند. گلهای نر ماده فاقد گلپوش و دارای وضع مجتمع هستند بطوری که می‌توان مجموعه آنها را یک گل آذین بشمار آورد.

مادگی فاقد کلاله و تخمدان است به عبارت دیگر مادگی به تخمکهای برهنه روی پولکهای حامل تخمک منحصر می‌شود. پولکها هیچ گاه محفظه مسدودی برای پوشاندن تخمکها تشکیل نمی‌دهند از اینرو این گیاهان را بازدانه نامیده‌اند. پولکهای حامل کیسه گرده با برچه‌های بازدانگان همیشه روی محور مشترکی قرار دارند مجموعه‌ای مخروطی بوجود می‌آورند. تعداد لپه‌های جنین بازدانگان معمولا بیش از دو است.

رده بندی بازدانگان
پرفانروگامها
این گروه از گیاهان که از نقطه نظر سیستماتیکی گاه معادل یک شاخه به حساب می‌آیند در دو رده پتریدوسپرمها و کوردائیتها رده بندی می‌شوند. انواع زنده این گیاهان در دو راسته سیکادالها و ژنکوالها قرار می‌گیرند. این گیاهان حد واسط نهانزادان آوندی و بازدانگان هستند. وجود تخمک و عدم تشکیل دانه یکی از ویژگیهای مهم این گروه گیاهی است.

مخروطداران
گیاهانی هستند به صورت درخت یا درختچه که در بین آنها گیاهان بزرگی مانند درخت غول به ارتفاع 50 متر هم دیده می‌شود. این گیاهان به گروههای زیر رده بندی می‌شوند.

بازدانگان فسیل که دارای یک راسته به نام لابیال است.


راسته پینال که دارای یک تیره به نام کاج است که این کاج دارای جنسهای مختلفی است.


راسته کوپرسال که سرو از مهمترین گیاهان این راسته بشمار می‌رود.


راسته تاکسال که شامل تیره سرخدار است.


راسته آروکاریال که شامل تیره کاج مطبق است.
کلامیدوسپرمها
این گیاهان صفاتی از نهاندانگان و بازدانگان را تواما نشان می‌دهند. این صفات حد واسط در ساختمان ظاهری ، تشریحی و گل آنها مشاهده می‌شود. این گیاهان نیز دارای راسته‌هایی مانند افدرا هستند. این گیاهان از نقطه نظر فیلوژنی به سوی نهاندانگان تحول یافته‌اند.

چرخه زندگی بازدانگان
چرخه زندگی کاج به عنوان نمونه‌ای از بازدانگان شرح داده می‌شود همه مخروطیان دو نوع هاگ تولید می‌کنند: میکروسپورها و مگاسپورها. هاگها بر روی مخروطهای نر و ماده که شکل ظاهری متفاوت دارند پدید می‌آیند. کاج مانند بیشتر مخروطیان گیاهی یکپایه است و مخروطهای نر و ماده آن جدا از هم ، ولی روی یکی درخت قرار دارند.

درخت کاج دارای دو نوع شاخه (کوتاه و بلند) و دو نوع برگ سوزنی ، و پولک مانند و دو نوع مخروط نر و ماده است. مخروطهای نر ، دانه‌های گرده را تولید می‌کنند. روی هر یک از پولکهای تشکیل دهنده مخروط ماده ، دو تخمک وجود دارد. در داخل تخمک ، گامتوفیت ماده و روی آن آرکگونها و در داخل آنها گامتهای ماده بوجود می‌آیند. پس از آمیزش گامتها ، تخم بر روی گامتوفیت ماده می‌روید و تخمک به دانه بالدار تبدیل می‌شود.

مقایسه ویژگیهای نهاندانگان و بازدانگان
نهاندانگان به صورت درخت ، درختچه و یا علفی ‌هستند. ولی بازدانگان فقط درخت و درختچه هستند. مغز در تک لپه‌ایها (به استثنای چند نمونه) در ریشه و ساقه ولی در دو لپه‌ایها فقط در ساقه وجود دارد. در حالی که در بازدانگان ساقه دارای مغز و ریشه فاقد آن است. در نهاندانگان لایه زاینده فقط در گیاهان چند ساله وجود دارد در حالی که در بازدانگان لایه زاینده در همه گونه‌ها وجود دارد.

در نهاندانگان گل داری پرچم و مادگی ولی در بازدانگان مخروط نر و ماده معمولا پولکهای نر و ماده دارد. در نهاندانگان میکروسپور در کیسه بساک است ولی بازدانه میکروسپور در میکروسپورانژ است و در نهاندانگان مگاسپور درون بافت خورش است ولی مگاسپور در مگاسپورانژ است. در نهاندانه تخمک درون تخمدان بسته است ولی در بازدانه تخمک در سطح فلس است.در نهاندانگان لقاح مضاعف باعث تشکیل تخم و یاخته ضمیمه می‌شود ولی در بازدانگان لقاح مضاعف نبوده و یاخته ضمیمه وجود ندارد.

در نهاندانگان کیسه جنینی (داخل تخمک) به عنوان گامتوفیت ماده است ولی در بازدانه گامتوفیت ماده درون تخمک است و در نهاندانه آنتریدی (اندام دارای اسپرم) وجود دارد ولی در بازدانه آنتریدی وجود ندارد. در نهاندانگان فقط در لوله گرده اسپرم غیر متحرک تشکیل می‌شود و یاخته‌های قرینه دارای آرکگون‌اند و جنین درون پوسته دانه قرار دارد. گامتوفیت ماده وجود ندارد ولی در بازدانه اسپرم متحرک فقط در چند گونه قدیمی تولید می‌شود بقیه انواع اسپرم غیر متحرک تولید و آرکگون کاملا تحلیل یافته و در گامتوفیت ماده فرو رفته و جنین درون گامتوفیت ماده است.

مقایسه دانه ذرت (نهاندانه) با دانه کاج (بازدانه)
در دانه ذرت پوسته دانه با دیواره تخمدان یکپارچه شده است و دانه یک لپه‌دار و غذا در بافت ذخیره‌ای آندوسپرم اندخته شده است ریشه‌چه بوسیله غلافی محافظت می‌شود و اولین جوانه بوسیله غلاف محافظ می‌شود ولی در ذرت تخمدان دیواره ندارد. دانه چند لپه دارد غذا در گامتوفیت ماده اندوخته شده است. ریشه‌چه فاقد غلاف است و اولین جوانه بوسیله لپه‌ها محافظت می‌شود

[omidyaran]

سلام دوست عزيز-من تايپك گياه بامبو رو گير نياوردم به همين خاطر اينجا مزاحمتون شدم-من وقتي تو اينترنت خوندم كه قد اين گياه ممكنه با پرورش خوب به 45متر برسه خيلي مشتاق شدم اطلاعاتي در مورد اين گياه به دست بياورم-گياه بامبو همون ني هاي بلند است كه تو ژاپن و چين پرورشش مي دهند-مي خواستم اگه اطلاعاتي در اين باره داري براي من بفرستي-ممنون مي شوم

[محمدحسين]

کاج مطبق

کاج مُطَبَّق نوعی کاجی سوزنی است با نام علمی Araucaria heterophylla. کاج مطبق از خانواده مطبقیان است. کاج مطبق است کاج (Araucaric excelsa)

گیاهی است سوزنی برگ و زیبا و از خانواده آراکرياسه با شاخه‌های مطبق، موطن اصلی آن جزيره نور فولک استرالیا است. رشد آن در محيط طبيعی زیاد ولی در آپارتمان به کندی رشد مینمايد احتياج به اکسيژن فراوان دارد و درجه حرارت بالا را تحمل نمی‌کند .

نیاز های کاج مُطَبَّق:

نور: اگرچه سايه را تحمل می‌‌کند ولی نزديک به پنجره با نور ملایم نگهداری کنيد البته قابلیت نگهداری در آفتاب را نيز دارد که بهتر است در بهار و تابستان آن را در خارج از آپارتمان نگهداری کنيد. در نور کامل بدون تابش آفتاب سبزتر ميماند ولی در آفتاب بهتر رشد می‌‌کند. هر چند وقت يکبار آن را 180 درجه بچرخانيد تا به طرف نور منحرف نشود.

دما: قابليت تحمل همه دماها را دارد به همين دليل می‌‌توان آن را در داخل يا خارج از آپارتمان نگهداری کرد. (به عنوان گياه باغچه‌ای و آپارتمانی کاربرد دارد.

آبیاری: در تابستان هفته‌ای دو بار و در زمستان در 7 تا 10 روز يکبار آبياری نما ييد خاک را هميشه مرطوب نگهداريد .

خاک: خاک کمپوست برای اين گياه مناسب است. خاک را سبک تهيه نماييد مخلوطی از دو قسمت گل و سه قسمت برگ پوسيده برای اين گياه مناسب است.

تکثیر:تکثير کاج مطبق در خانه بسيار مشکل و تقريبا ناممکن است. برای تکثير از بذر يا قلمه استفاده می‌‌شود که البته قلمه بايد از انتها ی ساقه گياه باشد در غير اينصورت گياه حاصل کج در می‌‌آيد

[محمدحسين]

بيماريهاي کاج مطبق
آنتراکنوز کاج مطبق Anthracnose

برگهاي سوزني قسمت نوک شاخه هاي فرعي و اصلي قهوه اي مات شده و اندام بارده قارچ روي لکه هاي مسن تر ايجاد مي شود پراکندگي قارچ بيشتر در اثر باد و پاشش آب انجام مي شود. تنظيم شرايط رطوبتي محيط گلخانه در جلوگيري از گسترش بيماري مؤثر است. در صورت ابتلا، مي توان از قارچکشهاي محافظتي همانند مانکوزب و زينب به ميزان 5/1 در هزار به صورت محلولپاشي استفاده نمود.کاج مطبق در همه‌جای دنیا یافت می‌شود. این گیاه برای قرار دادن پشت پنجره‌های روشن جنوبی و شمالی البته با فاصله، مناسب است. دمای مورد نیاز کاج مطبق نسبت به گیاهان دیگر پائین است. حدود ۵ الی ۲۵ درجه سانتی‌گراد مناسب است. این گیاه باید در محل‌های خنک نگهداری شود. بهترین خاک برای آن کمپوست است خاکی که نفوذپذیر بوده و مواد مغذی داشته باشد. این گیاه به رطوبت کافی نیاز دارد و در تابستان باید با آب ولرم اسپری شود. نیاز زیاد به کود ندارد. در صورت کوددهی نصف مقدار توصیه شدهٔ دیگر گیاهان از کود استفاده نمائید.
بهتر است برای نظافت این گیاه آن را با آب و صابون بدون عطر اسپری نمائید. توجه کنید که فاصلهٔ اسپری حدود ۲۰ سانتی‌متر باشد. سعی کنید این کار را از زوایای مختلف انجام دهید تا به همه جای گیاه رطوبت برسد. تعویق گلدان هر سه سال یک‌بار کافیست. در صورت بزرگ بودن گلدان می‌توانید مقداری خاکِ روی آن را برداشته و خاک تازه بریزید. تکثیر از طریق بذر و ساقه امکان‌پذیر است که البته کار مشکلی است.

[محمدحسين]

کاج سياه

اين گونه اروپايي است تغييرات ژنتيکي فراواني دارد. در اسپانيا، مراکش، ترکيه و قبرس، اتريش، يوگسلاوي، روماني، بلغارستان، يونان، فرانسه وجود دارد . آن را به ساير نقاط عالم برده اند. در آب و هواي ملايم و خاکهاي خنثي و نسبتاً آهکي رشد مي کند. چوب آن مصرف صنعتي دارد و براي اين گونه واريته هاي مختلف پيدا شده است از جمله در ترکيه Pinus nigra Var palasiana و در فرانسه Pinus nigra Var calabrica و Pinus nigrs Var salzmany . در ايران در شهرهاي مختلف نظير شمال غرب تا شمال شرق و حتي جنوب براي ايجاد فضاي سبز ازاين گونه استفاده مي گردد. تکثير آن از طريق بذر بوده و در يک کيلوگرم آن حدود 000/40 عدد بذ روجود دارد و کشت بذرها در اواخر زمستان انجام مي گيرد